موضوع آزمایش: ترپونما پالیدوم

مقدمه
سفلیس چیست؟
سفلیس یک بیماری منتقله از راه جنسی است که توسط باکتری تروپونما پالیدوم ایجاد می شود.
این بیماری مقلد بزرگ نامیده می شود چون دارای بسیاری از علائم و نشانه هاست که افتراق آنرا
از بیماریهای دیگر مشکل می سازد.
شیوع سفلیس چقدر است؟
شیوع سفلیس در زنان رو به کاهش است و در کل شیوع در مر دان3/ 5 برابر زنان است.
به علت رابطه جنسی مرد با مرد در سالهای اخیر شاهد افزایش شیوع سفلیس در این افراد
بوده ایم.
چگونه اشخاص به سفلیس مبتلا می شوند؟
سفلیس در اثر تماس مستقیم با یک زخم سفلیس از شخص مبتلا به شخص سالم منتقل می شود.
زخمها اغلب در ناحیه تناسلی خارجی، واژن، مقعد یا در داخل مجرای مقعدی ایجاد می شوند.
زخمها همچنین می تواند در داخل دهان یا روی لبها ایجاد شود. انتقال باکتری از طریق رابطه جنسی واژینال، مقعدی یا دهانی صورت می گیرد. زنان حامله می توانند بیماری را به جنین خودمنتقل کنند. سفلیس از طریق نشستن روی توالت فرنگی، دستگیره در، استخر، وان، لباس مشترک و ظرف غذا منتقل نمی شود.
- خصوصیات کلی
اسپیروکت ها ؛ باکتری های میله ایی شکل ، مارپیچی، انعطاف پذیر بوده و دیواره سلولی ظریف ونازکی دارند.
این عوامل از طریق حرکت موجی شکل رشته ی محوری که در زیر پوشش خارجی واقع شده،حرکت می نمایند.
تروپونما به حدی طریف هستند که فقط با میکروسکوپ زمینه سیاه ، رنگ آمیزی نقره و یا
ایمونوفلورسانس می توان آنها را مشاهده کرد ) 1 ( .
• Domain: Bacteria
• Phylum: Spirochaetes
• Order: Spirochaetales
• Family: Spirochaetaceae
• Genus: Treponema
• Species: T. Pallidum
اسپیروکت ها ؛ باکتری های میله ایی شکل ، مارپیچی، انعطاف پذیر بوده و دیواره سلولی ظریف  ونازکی دارند.
این عوامل از طریق حرکت موجی شکل رشته ی محوری که در زیر پوشش خارجی واقع شده،حرکت می نمایند.
تروپونما به حدی طریف هستند که فقط با میکروسکوپ زمینه سیاه ، رنگ آمیزی نقره و یا
ایمونوفلورسانس می توان آنها را مشاهده کرد

اسپیروکت ها را به 2 خانواده و 5 جنس تقسیم می کنند، که از این میان سه جنس :
- تروپونما
- بورلیا
- لپتوسپیرا
) بیماری های انسانی را ایجاد می کنند.
- طبقه بندی
گونه های تروپونمایی که بیماری های انسانی را ایجاد می کنند ؛ عبارت اند از :
- تروپونما پالیدم Treponema pallidum
- تروپونما کاراتئوم Treponema carateum
تروپونما پالیدم خود به 3 زیر گونه تقسیم می شود :
- تروپونما پالیدم زیر گونه پالیدم pallidum
- تروپونما پالیدم زیر گونه اندمیکوم endemicum
- تروپونما پالیدم زیر گونه پرتنو pertenue
هر سه زیر گونه تروپونما پالیدم ؛ عامل بیماری های زیر می باشند :
- تروپونما پالیدم زیر گونه پالیدم ؛ عامل بیماری سفلیس ) Syphilis )
- تروپونما پالیدم زیر گونه اندمیکوم ؛ عامل بیماری سفلیس اندمیک یا بژل
- تروپونما پالیدم زیر گونه پرتنو ؛ عامل بیماری یاز
گونه تروپونما کاراتئوم ؛ نیز عامل بیماری پینتا (Pinta) ) می باشد. ) 3
بیماری های یاز (Yaws) و پینتا (Pinta) ) ، غیر مقاربتی می باشد. ) 4
 

صفات کشت
اسپیروکت ها در کشت های فاقد سلول رشد نمی کنند.
این ارگانیسم ها به مقدار کمی در سلول های اپی تلیال ، در کشت سلولی رشد می کنند، اما تکثیر آنها آهسته ) زمان تقسیم 2 تایی آنها 31 ساعت است( بوده و تنها برای چند نسل تقسیم صورت می گیرد .
اهمیت این واقعیت این است که برای کشتن ارگانیسم ها و درمان بیماری ، آنتی بیوتیک ها به مدت چند هفته باید در سطح موثری باقی بماند.
- بطور مثال: بنزا تین پنی سیلین ، نوعی پنی سیلین است که برای درمان سفلیس اولیه و ثانویه به کار می رود. زیرا پنی سیلین بسیار آهسته از فرآورده ی ذخیره خود آزاد می شود و غلظت های باکتری کش تا چند هفته بعد از تجویز آنتی بیوتیک وجود دارند.
علت عدم رشد تروپونما پالیدم در محیط کشت آزمایشگاهی :
- فقدان چرخه تری کربوکسیلیک اسید در این باکتری
- وابستگی باکتری به سول های میزبان از نظر تامین پورین ها ، پیریمیدین ها و اکثر
اسیدهای آمینه.
- اسپیروکت ها ، میکروآئروفیل یا بی هوازی بوده و به شدت نسبت به اکسیژن حساس
می باشند.
- بررسی کامل توالی ژنوم تروپونما پالیدم ، بیانگر فقدان ژن های کد کننده کاتالاز یا
سوپر اکسید دسموتاز است .
-ساختمان آنتی ژن
آنتی ژن های تروپونما پالیدوم سبب تشکیل آنتی بادی های اختصاصی می گردند ، که می توان
در آزمایشگاه های تشخیص طبی آنها را با روش های ایمنو فلورسانس یا هماگلوتیناسیون
شناسایی نمود.
آنتی ژن های مذکور باعث ایجاد آنتی بادی های غیر اختصاصی )رآژین( نیز می شوند، که
می توان آنها را از طریق فلوکولاسیون لیپیدهای عصاره بافت های طبیعی پستانداران
) کاردیولیپین( ، مثل قلب گاو ، شناسایی کرد.
- عوامل بیماریزایی ، ایپدمیولوژی و علائم بالینی
) تروپونما پالیدوم عامل بیماری سفیلس یا بژل می باشد.
تروپونما پالیدم از طریق تماس نزدیک با ضایعات پوستی یا مخاطی حاوی اسپیروکت
) مثل دستگاه تناسلی ، دهان ، رکتوم( ، از فرد آلوده به دیگران منتقل می شود.
 

بیماری از زن باردار نیز به جنین وی انتقال می یابد. در موارد نادر ، خون های تزریقی که در
مراحل اولیه سفلیس گرفته شده باشند، می توانند بیماری را منتقل نمایند.

 
سفلیس در تمام دنیا وجود داشته و میزان بروز آن رو به افزایش می باشد.
این بیماری یکی از مهم ترین بیماری های قابل توجه در ایالت متحده آمریکا می باشد. چنین
تصور می شود که بسیاری از موارد آن گزارش نشده و به همین دلیل تلاش های بهداشتی در مورد ریشه کنی بیماری ، محدود می گردند.
- صفات بیوشیمیایی و روند بیماریزایی و علائم بیماری
تروپونما پالیدوم هیچ گونه توکسین یا آنزیم مهمی تولید نمی کند. این ارگانیسم غالبا اندوتلیوم
عروق خونی کوچک را آلوده کرده و باعث ایجاد اندآرتریت می شود.
این پدیده در تمام مراحل بیماری سفلیس روی می دهد. اما بخصوص در بیماری زایی ضایعات مغزی و عروقی مرحله سوم سفلیس اهمیت بیشتری دارد.
در محل تلقیح ، اسپیروکت ها تکثیر یافته و معمولا در عرض 2 تا 11 هفته ، یک زخم موضعی و بدن درد ) شانکر ( تشکیل می شود.این مرحله سفلیس اولیه نامیده می شود. زخم مذکور خود به خود التیام یافته ، اما اسپیروکت ها در بافت به صورت گسترده ای انتشار می یابند.1 تا 3 ماه بعد ضایعات ثانویه به صورت راش های ماکولوپا
پولار عمدتا برروی کف دست ها و کف پاها و یا بصورت پاپول های مرطوب برروی پوست یا سطوح مخاطی ظاهر می گردند. ضایعات مرطوب روی دستگاه تناسلی را کوندیلوماتالاتا نامیده می شود.
ریزش مو به صورت موضعی نیز ممکن است روی دهد.
علایم عمومی سفلیس ثانویه عبارت اند از :
- تب خفیف
- احساس ناخوشی
- بی اشتهایی
- کاهش وزن
- سر درد
- درد عضلانی
- بزرگی گره های لنفاوی
علاوه بر این ، ممکن است برخی از اندام های بدن نیز گرفتار شوند ( مننژیت ، نفریت ، هپاتیت و غیره (.چنین ضایعاتی مملو از اسپیروکت بوده و به شدت آلوده می باشند ، اما خود بخود بهبود می یابند.
مراحل فوق الذکر ممکن است بدون نشانه بالینی بوده و بیماری همچنان پیشرفت نماید.
حدود 13 موارد سفلیس های اولیه بدون درمان خوب می شوند و در 13 موارد به صورت نهفته باقی می ماند ؛ بدیت معنی که هیچ ضایعه ای به چشم نمی خورد ، اما آزمایشات سرولوژیکی مثبت ،حاکی از تداوم عفونت می باشد.
مرحله نهفته بیماری را می توان به دو جزء اولیه و دیر رس تقسیم نمود. در اوایل دوره نهفته که تا یک یا دو سال پس از مرحله ثانویه طول می کشد، نشانه های سفلیس ثانویه مجددا ظاهر شده و بیماران قادرند دیگران را نیز آلوده نمایند.
در اواخر دوره نهفته که چندین سال طول ادامه می یابد، هیچ ونه نشانه ای وجود نداشه و بیمار دیگران را آلوده نمی کند.
در 13 باقی مانده ، بیماری به سمت مرحله سوم پیش می رود. سفلیس مرحله سوم با گرانولوم(گوم ها( ، به ویژه در پوست و استخوان ، درگیری سیستم اعصاب مرکزی )مثل تابس، پارزی( ویا ضایعات قلبی عروقی )مثل آئورتیت ، آرسیم آئورت صعودی( تظاهر می یابد.
در ضایعات مرحله سوم بیماری ؛ به ندرت ترپونماها مشاهده می شوند.
یک خانم آلوده می تواند پس از ماه سوم حاملگی ، ترپونما پالیدوم را به جنین خود منتقل نماید.چنین حالتی سفلیس مادرزادی نامیده می شود. سفلیس مادر زادی اگر فورا درمان نشود ، به( مرگ جنین و یا ناهنجاری های مادرزادی متعدد منجر خواهد شد.
- تشخیص
برای تشخیص بیماری 3 راه مهم وجود دارد :
- الف( بررسی میکروسکوپی
اسپیروکت های موجود در ضایعات اولیه و ثانویه
مانند شانکر یا کوندیلوماتالاتا را می توان با کمک
میکروسکوپ زمینه تاریک و یا میکروسکوپ
ایمنوفلورسانس شناسایی نمود.
این عوامل در گستره هایی با رنگ آمیزی گرم قابل مشاهده نمی باشد.

- ب( آزمایشات سرولوژی غیراختصاصی
چنین تست هایی با استفاده از آنتی ژن های غیر ترپونمایی انجام می شوند. عصاره ی بافت های طبیعی پستانداران )مثل کاردیولیپین حاصل از قلب گاو( ، با آنتی بادی های موجود در نمونه بیماران مبتلا به سفلیس واکنش می دهد.
چنین آنتی بادی هایی مخلوطی از از کلاس Ig G و Ig M بوده و آنتی بادی های ) رآرژین (نامیده می شوند.
تست های فلوکاسیون ) مثل VDRL و RPR ( چنین آنتی بادی هایی را شناسایی می نمایند.
تست های مذکور در اغلب موارد سفلیس های اولیه و در اکثر قریب به اتفاق موارد سفلیس های ثانویه مثبت می شوند.
برخلاف میزان آنتی بادی های اختصاصی که برای تمام عمر مثبت باقی می مانند، مقدار
آنتی بادی های غیر اختصاصی با درمان مناسب کاهش می یابند.
- ج( تست های سرولوژیکی اختصاصی
در این تست ها از آنتی ژن های ترپونمایی استفاده شده و بدین ترتیب بسیار اختصاصی تر از آزمایش های ذکر شده قبلی می باشند.
در چنین آزمایشاتی ، ترپونما پالیدوم به روش ایمنو فلورسانس (FTA-ABS) و یا
هماگلوتیناسیون (TPHA , MHA-TP) با آنتی بادی های اختصاصی ضد ترپونمایی موجود در سرم بیمار واکنش نشان می دهد.
مقدار آنتی بادی های مزبور ظرف هفته 2 تا 3 ، پس از ابتلا افزایش یافته و بدین ترتیب آزمایش در اغلب بیماران مبتلا به سفلیس اولیه مثبت می شود.
چنین تست هایی حتی پس از درمان موثر، برای تمام طول عمر مثبت باقی مانده و به همین دلیل نمی توان از آنها برای ارزیابی پاسخ به درمان و یا شناسایی عفونت های مجدد استفاده نمود.
چنین تست هایی گران تر از آزمایشات غیر اختصاصی بوده و انجام آنها نیز مشکل تر می باشد ، به همین جهت نمیتوان از آنها برای غربال گری استفاده نمود
- درمان
پنی سیلین داروی انتخابی برای درمان عفونت های ترپونما پالیدوم است. بنزاتین پنی سیلین اثرطولانی را برای مراحل اولیه سفلیس و پنی سیلین G را نیز برای سفلیس تاخیری و مادرزادی تجویز می کنند.
تترا سایکلین و داکسی سیکلین به عنوان آنتی بیوتیک های جایگزین برای بیمارانی که نسبت به پنی سیلین آلرژی دارند، در نظر گرفته می شوند.
برای درمان سفلیس عصبی فقط باید از پنی سیلین استفاده شود.
بنا براین افرادی که به پنی سیلین آلرژی دارند ، باید تحت مراحل حساسیت زدایی قرار گیرند.
این نکته در مورد زنان بارداری که نباید با تتراسایکلین درمان شوند ، نیز صدق می کند .
- پیشگیری
پیشگیری به:
- تشخیص هرچه سریع تر بیماری
- درمان کافی
- استفاده از کاندوم
- تجویز آنتی بیوتیک پس از قرار گرفتن در معرض بیماری
- پیگیری سرولوژی افراد بیمار و کسانی که با آن ها در تماس هستند بستگی دارد.
در صورت وجود هرگونه بیماری آمیزشی ، بررسی از لحاظ آلودگی به سفلیس الزامی است، زیرا در اغلب موارد عفونت های متعددی به صورت همزمان انتقال می یابند .
هیچ گونه واکسنی برای بیماری وجود ندارد
سوال
مزیت RPR  نسبت به VDRL؟
اولا سرم بیمار نیاز بع حرارت جهت غیر فعال کردن کمپلمان ندارد و ثانیا نیاز به میکروسکوپ نوری نمی باشد. و نتایج را می توان با چشم غیر مسلح دید
برای تشخیص سفلیس عصبی کدام روش مناسب تر است؟
VDRL همراه با آزمایش های فرمول شمارش لکوسیت ها و تععین میزان پروتئین تام مایع نخاعی می باشد.
- منابع
-1 کتاب میکروب شناسی پزشکی جاوتز
-2 درسنامه میکروب شناسی پزشکی ، دکتر عزت الله قائمی – دکتر عبدالواحد قدیر زاده
-3 کتاب میکروب شناسی پزشکی مورای
 
4-آزمایش های سرولوژی بالینی تالیف:دکتر پاکزاد

موضوع آزمایش: پروتئین های مرحله حاد بیماری C-Reactive-Protein

موضوع آزمایش: پروتئین های مرحله حاد بیماری C-Reactive-Protein

مقدمه:

پروتئین های مرحله حاد بیماری C-Reactive-Protein :

پروتئین هایی که در اثر صدمات ضایعات بافتی , نکروز, التهاب عفونت ها , اعمال جراحی و یا سرطان ها در مرحله حاد و در پلاسما و سرم خون انسان و حیوانات خون گرم پیدا می شود و با آنکه مقدار آنها تغییر می کند بنام پروتئین های واکنش مرحله حاد نامیده می شود .نقش اکثر این پروتئین ها کاهش ضایعات التهابی در بافت ها می باشد ولی در بعضی از شرایط نیز باعث تشدید ضایعات التهاب میباشد. مکانیزم سنتز , کنترل و کار بیشتر این پروتئین ها هنوز به خوبی شناخته نشده است . این دسته پروتئین ها از نظر منشا ساختمان و کار با یکدیگر مشابه نیستند ولی بیشتر این ها از جنس گلیکوپروتئین ها می باشند این پروتئین ها اکثرا در کبد سنتز می شوند ولی میزان ترشح آنها در سرم تحت تاثیر مستقیم و غیر مستقیم سیتوکین های مترشحه از سلول های سیستم ایمنی و مواد واسطه ای است که از بافت ضایعه دیده و یا دچار التهاب ترشح می شوندموادی که از سلول های کمکی T و سلول های سفید بیگانه خوار تک هسته ای مونوسیت ( ماکروفاژ) و چند هسته ای ( نوتروفیل) ترشح می شوند موجب تحریک وسنتز پروتئین های فاز حاد در سلول های کبدی می شوند برای مثال این مواد شامل اینترلوکین ۱و۶ , م پروستاگلاندین ها , آنزیم های لیزوزوم , فاکتور نکروز دهنده تومور ,اینترفرون گاما و غیره می باشد تحقیقات نشان داده است که هورمون های غدد هیپوفیز , آدرنال و جنسی نیز در سنتز این پروتئین ها در سلول های کبدی نقش مهمی دارد . سوالی که  تا کنون بدون جواب مانده است این است که آیا هر یک از سلول های کبدی به تنهایی فقط یک پروتئین خاص را سنتز می کنند و یا هر کدام از این سلول ها می توانند در یک زمان چند نوع از پروتئین های فاز حاد را سنتز کند اگر چه سلول های کبدی به عنوان منبع اصلی سنتز پروتئین های فاز حاد شناخته شده اند ولی فقط کبد نیست که قادر به این کار می باشد. به عنوان مثال ماکروفاژها تعدادی از اجزای کمپلمان و هم چنین لکوسیت ها , آلفا یک – اسید گلیکوپروتئین را که از پروتئین های مرحله حاد بیماری ها می باشند سنتز و در سرم ترشح می کنند در بعضی بیماری های التهابی علاوه بر افزایش مقدار پروتئین های مرحله حار , تعداد گلبول های سفید,  سرعت رسوب گلبول قرمز و حرارت بدن افزایش پیدا می کند.

ظهور , افزایش یا کاهش مقدار هر یک پروتئین های مرحله حاد در طول یک بیماری متفاوت و مستقل از یکدیگر می باشند به طور مثال CRP و آلفا یک اسید گلیکوپروتئین ۶تا ۸ ساعت پس از یک ضایعه در سرم پیدا می شوند و پس از ۴۸ تا ۷۲ ساعت به حد اکثر می رسند در صورتیکه هاپتوگلوبین , سرولوپلاسمین  آلفا یک _ آنتی تریپسین , قبل از ۱۲ تا ۲۴ ساعت قابل تشخیص نبوده و در عرض ۷۲ تا ۹۶ ساعت پس از ضایعه به حد اکثر می رسد در طول ضایعه بافتی مقدار CRP و آلفا یک – اسید گلیکوپروتئین همچنان بالا باقی می ماند ولی به مجرد ترمیم بافت مقدار آنها به سرعت کاهش یافته و دیگر در سرم قابل اندازگیری نمی باشد. در بعضی از افراد ممکن است مقدار پروتئین های فاز حاد کمتر از مقدار طبیعی ویا افزایش قابل ملاحظه ای نشان ندهد این مسئله علل مختلف دارد از جمله نقص ژنتیکی , مصرف برخی از داروها و بیماری عضوی و نوزادان می باشند . از بین پروتئین های فاز حاد اندازگیری CRP  به علت افزایش سریع آن در آغاز ضایعه بافتی و کاهش سریع آن به مجرد بهبودی بهترین راه تشخیص ضایعات بافتی است به نظر می رسد تا حدی رابطه ای بین شدت ضایعه و مقدار پروتئین های فاز حاد در جریلن خون برقرار است.

C-Reactive-Protein :

اولین بار در سال ۱۹۳۰فرانسیس و تایلت نشان دادند که اگر سرم افرادی را که مبتلا به پنومونی حاد باشند با پلی ساکارید سی پیکر میکروب پنوموکک مخلوط کنند منجر به ایجاد ذرات رسوبی می شود این محققین با مطالعه بیشتر مشاهده نمودند که در سرم بیماران مبتلا به بیماریهای التهابی و نیز بعضی از عفونت ها پروتئینی وجود دارد که می تواند با کپسول پنوموکک تپهای ۱۶و۲۷و۲۸ و گاهی بعضی از تیپ های دیگر واکنش نشان داده و سبب متورم شدن این میکروب ها شود این ماده پروتئینی راکه در مرحله حاد بیماری در سرم ظاهر می شود به نام CRP نام گذاری کرده اند واکنش این پروتئین با پلی ساکارید سی کپسول پنوموکک در مجاورت یون کلسیم صورت می گیرد. CRP قادر است به بعضی از باکتری ها , قارچ ها , انگل ها و حتی بعضی از سلول های خودی مانند لکوسیت ها متصل شوند از آنجا که پلیمر CRPبه تنهایی سیستم کمپلمان را از راه کلاسیک فعال می کند می تواند به طور غیر مستقیم باعث عمل اپسونیزاسیون و یا لیز سلول ها شود . به علاوه به طور مستقیم نیز ب چسبیدن به میکروارگانیسم ها و لکوسیت ها عمل اپسونیزاسیون را را تسریع می کند بنابراین پروتئین CRP  با دارا بودن خاصیت اپسونین نقش مهمی در خارج کردن ذرات خارجی از جریان خون دارد . تحقیقات نشان داده است که این پروتئین در دفاع بدن بر علیه عفونت های پنوموککی نقش مهمی را ایفا می کند و به همبن دلیل به نظر می رسد که قبل از به وجود آمدن آنتی بادی اختصاصی بر ضد میکروب CRP فعالیت دارد.این پروتئین در سرم و مایعات بدن افراد سالم به مقدار بسیار کم گزارش شده است درواکنشهای التهابی مقدار این پروتئین به طور ناگهانی تا حدود ۳۰۰۰ مرتبه در عرض ۶ تا ۴۸ ساعت اقزایش می یابد به نظر می رسد مولکول CRP از پنج جز؛ درست شده است که به وسیله پیوند اشتراکی به یکدیگر چسبیده اند وزن مولکولی این پروتئین ۱۳۵تا ۱۴۰ کیلو دالتون است و ضریب رسوب آن ۶۵/۶ می باشد. اگر چه CRP و ایمنوگلبولین ها از نظر آنتی ژن , ساختمان مولکولی , سنتز و غیره دو ماده کاملا متفاوت می باشند ولی از نظر کار با یکدیگر بسیاری دارند. CRPاز نظر آنتی ژنی بسیار قوی است و تزریق آن به حیوان آزمایشگاهی مانند خرگوش منجر به تولید آنتی بادی ضد آن می شود

CRP از ۱- تجمع پلاکت ها ۲- فعال شدن فاکتور های پلاکتی ۳- خارج شدن سروتونین و بتاگلوکورونیداز از پلاکت ها ممانعت به عمل می آورد الکتروفورز سرم نشان می دهد که CRP تقریبا بین منطقه بتا و گاما مهاجرت می نماید و مقدار آن در ضایعات بافتی ممکن است تا حدود دو درصد کل پروتئین های سرم افزایش یابد CRP در مقابل حرارت استقامت ندارد و در درجه حرارت ۷۰ به مدت ۳۰ دقیقه از بین می رود این ماده از جفت عبور نمی کند و تا کنون فقط در انسان و میمون شناخته شده است.

در بیماری های زیر مقدار CRP در سرم بالا می رود :

۱)    عفونت های باکتریایی

۲)    تب روماتیسمی فعال

۳)    سکته قلبی حاد

۴)    سرطان های بد خیم منتشر

۵)    آرتریت روماتوئید فعال

۶)    عفونت های ویروسی

۷)    سل

مقدار CRP بعد از عمل جراحی , انتقال مقدار زیادی خون , واکسیناسیون و آمبولی ریه نیز در سرم خون بالا برود در انفارکتوس قلبی اندازگیری CRP بهترین و حساسترین آزمایشی است که میتوان با آن نشانه هایی از نکروز و یا التهاب بافت چه عضلانی ماهیچه قلب را بدست آورد و به علاوه این آزمایش حتی پس از کاهش مقدار SGOT تا مدتی مثبت باقی خو اهد ماند در صورتیکه CRP منفی باشد ضایعه ماهیچه قلب در کار نیست و نارسایی عروق کرونر و یا سایر بیماری های قلبی می باشد. در تب روماتیسمی CRP بهترین آزمایشی است که در طول بیماری به طور مداوم مثبت باقی می ماند. اندوتوکسین باکتری ها قوی ترین محرک سنتز پروتئین های مرحله حاد می باشد بنابراین اندازگیری CRP  قابل اعتماد ترین وسیله تشخیص و کنترل التهابات حاد باکتریایی و هم چنین عفونت های پنهان است . در بیماری های اوتوایمیون نیز با اندازگیری مقدار CRP می توان از شدت و پیشرفت بیماریآگاهی حاصل کرد زیرا به ندرت بدون وجود التهاب بافتی  مقدار آن به طور مداوم بالا می باشد.

روش انجام آزمایش CRP :

روش های مختلف سرولوژی برای تشخیص CRP وجود دارد که در بعضی از روش ها می توان مقدار کمی را نیز در سرم و مایعات بدن اندازگیری نمود برای تشخیص CRP در قدیم از پلی ساکارید سی بدنه میکروب پنوموکک استفاده می شد ولی به علت مشکلاتی که در تهیه این آنتی ژن داشت امروزه از آنتی بادی  ضد CRP استفاده می شود .با روش های مختلف پرسی پی تاسیون در لوله موئینه ایمنودیفیوژن , ثبوت مکمل , هماگلوتیناسیون , نفلومتری , توربیدیمتریو یا  روش لاتکس آگلوتیناسیون CRP را در سرم تشخیص و اندازگیری می کننند ولی از بین آنها روش لاتکس آگلوتیناسیون از سایرین در ایران متداولتر می باشد برای لنجام این آزمایش ابتدا آنتی بادی های اختصاصی ضد CRP را با تزریق CRP به حیوانات آزمایشگاهی تهیه کرده و سپس آن را به ذرات پلی استرین لاتکس متصل میکنند بنابراین وقتی سرم بیماری را که حاوی CRP با ذرات فوق کخلوط می کنیم باعث ایجاد آگلوتیناسیون می شود این آزمایش بر اساس  agglutination Reversed passive می باشد و نسبتا حساس است با این روش میتوان بر حسب موسسه سازنده در یک  میلی لیتر سرم اندازگیری کرد.

روش کیفی آزمایش :

۱)    در روی یک لام بزرگ تیره که معمولا همراه جعبه آزمایش می باشد یک قطره سرم بیمارحرارت دیده یک قطره سرم کنترل منفی را در سه و یک قطره سرم کنترل مثبت در سه نقطه لام  اضافه  قرار می دهیم .

۲)    شیه محتویآنتی ژن لاتکس را به آرامی تکان داده تا به صورت محلولی یکنواخت در آید و سپس با قطره چکان همراه بر روی هر کدام از سرم های فوق یک قطره از آنتی ژن را اضافه می کنیم.

۳)    با اپلیکاتور چوبی جداگانه هر کدام از سرم ها را با آنتی ژن مخلوط می کنیم و به اندازه ی دایره ای به قطر 2/5 سانتی متر بر روی لام پهن می کنیم .

۴)    لام را دست یا روتاتور به آرامی حرکت دورانی داده و نتیجه آگلوتیناسیون زیر نور یک چراغ در مدت معینی که در بروشور ذکر شده می خوانیم در صورتی که سرم بیمار حاوی CRPباشد آگلوتیناسیون دیده می شود در این صورت ذرات لاتکس به صورت یکنواخت پراکنده باشند نتیجه آزمایش منفی است .

 

روش کمی آزمایش CRP- Latex:

گاهی مقدار CRP  در سرم زیاد است و در نتیجه ب علت پدیده منطقه ای ممکن است یک سرم مثبت اشتباها منفی گزارش شود بنابراین بهتر است چنانچه CRP سرمی منفی شد قبل از آنکه آن را منفی گزارش کنیم با رقت ۱:۵ یا بیشتر آزمایش را تکرار کنیم گاهی لازم است مقدار کمی CRP موجود در سرم را اندازگیری نمائیم زیرا که مقدار CRP نسبت مستقیم با شدت التهاب دارد برای این کار ابتدا باید سرم را به نسبت های ۱:۲و یا گاهی ۱:۶۴ و یا گاهی تا ۱:۱۲۸ با بافر موجود در جعبه  یا بافر PH:8/2 در لوله ها رقیق می کنیم سپس با هرکدام  از این رقت ها مانند طریقه کیفی آزمایش CRP-Latex را انجام داده و رقیق ترین لوله ای از سرم که مثبت شود تیتر CRP آن سرم می باشد .

مواد و وسایل مورد نیاز:

کیت CRP-سرم بیمار-لام کاغذی-اپلیکاتور

مراحل آزمایش:

بر روی لام کاغذی 3 ناحیه را درد نظر بگیرید.درناحیه ی 1 ابتدا یک قطره کنترل مثبت و سپس یک قطره محلول Latex اضافه نمایید.در ناحیه ی 2 ابتدا یک قطره کنترل منفی و سپس یک قطره محلول Latex اضافه نمایید.در ناحیه ی 3 ابتدا یک قطره سرم بیمار و سپس یک قطره محلول Latex اضافه نمایید.

حال هر سه ناحیه را با اپلیکاتور جداگانه مخلوط نماییدو به اندازه ی دایره ای به قطر 5/2بر روی لام پهن نمایید.

لام کاغذی را به آرامی تکان داده تا به صورت محلولی یکنواخت در آید.

بعد از گذشت 2دقیقه میتوانید نتیجه ی آزمایش خود را تفسیر نمایید.

مشاهدات:

آگلوتیناسیون مشاهده نشد.

تفسیر:

در صورتی که سرم بیمار حاوی CRPباشد آگلوتیناسیون دیده می شود و جواب مثبت است.

در صورتی که سرم بیمار حاوی CRPنباشد آگلوتیناسیون دیده نمی شود و جواب منفی است.

نتیجه گیری:

سرم بیمار حاوی CRP نمیباشد.

سوال:

چند مثال دیگر برای کاهش یا افزایش عفونت فاز حاد:

مثالهايي از واكنش دهنده هاي فاز حاد شامل : 1- پروتئين هاي انعقادي (فيبرينوژن، پروترومبين ) 2- پروتئين هاي ناقل (هاپتوگلوبولين ، ترانسفرين ،سرولوپلاسمين ) 3- اجزاء كمپلمان (C3,C4) پروتئين هاي ديگر (فيبرونكتين، سرم آميلوئيد  A ، CRP و فريتين).

از بزرگترین پروتئین های فاز حاد مثبت در انسان می توان به CRP(C-reactive protein) و سرم آمیلوئید A (SAA) اشاره کرد. از بزرگترین پروتئین های فاز حاد منفی نیز می توان آلبومین و ترانس تیرتین را نام برد.

تصور بر این است که اینترلوکین 6 (IL-6) یکی از بزرگترین تنظیم کننده های پروتئین فاز حاد در پاسخ به بافت آسیب دیده یا التهاب می باشد. اینترلوکین 1 (IL-1)، فاکتور تومور نکروزیس، LIF یا HSF3 بطور آهسته تر و اختصاصی تر پروتئین های فاز حاد را تحریک می کنند. بزرگترین پروتئین فاز حاد یعنی سرم آمیلوئید A (SAA) در اصل توسط پاسخ به IL-1 سنتز می شود که ادعا بر اینست که این خود تحت اثر IL-6 تنظیم می شود.

 

منابع:

1-اصول و تفسیر آزمایش های سرولوژی بالینی

تالیف:دکتر پرویز پاکزاد

2- http://dortag.blogfa.com/post-85.aspx

http://4mybody.blogfa.com/post-202.aspx3-